«Οι Δρόμοι Της Φωτιάς» (1981): Το φίλμ που πρόσφερε Όσκαρ Μουσικής στον Βαγγέλη Παπαθανασίου!

Έχουμε χρόνο για εισαγωγή;

Για άλλη μία φορά θα διακόψουμε τη ροή του τρέχοντος αφιερώματος, για να μιλήσουμε για ένα κλασικό κινηματογραφικό έργο. Το πρόσχημα μας; Η ημέρα Σχολικού Αθλητισμού! Η ταινία που επιλέξαμε; Ο λόγος λοιπόν για το φίλμ με τίτλο: «Οι Δρόμοι Της Φωτιάς» (Chariots Of Fire, 1981). Πάμε να δούμε με ποιόν τρόπο αποδόθηκαν κινηματογραφικά αληθινά γεγονότα, αλλά και πώς κατάφερε ένα «αουτσάιντερ» να κερδίσει τα βασικά βραβεία της εποχής μέσα από τη μουσική του.

Πλοκή;

Βρισκόμαστε στην ευρύτερη περιοχή του Ηνωμένου Βασιλείου στα τέλη της δεκαετίας του ’10. Δύο αθλητές, ο σκωτσέζος Έρικ Λίντελ και ο εβραίος Χάρολντ Έϊμπραμς μοιράζονται το ίδιο πάθος για τον στίβο. Ο καθένας τρέχει για τον δικό του σκοπό, ο Λίντελ για να δοξάσει τον Θεό και Έϊμπραμς για να αντιμετωπίσει τον αντισημιτισμό της εποχής. Οι δύο τους δε θα αργήσουν να τρέξουν αντίπαλοι στην Αγγλία, αλλά και στους ολυμπιακούς αγώνες της Γαλλίας. Μέσα σε ένα κλίμα προσωπικού και διεθνούς αγώνα, οι δύο δρομείς θα τρέξουν με όλη τους τη ψυχή.

«Στην καρέκλα του σκηνοθέτη»:

Μπορεί η συγκεκριμένη ταινία να βασίζεται σε αληθινά γεγονότα, αλλά η σύλληψη της ιδέας πιστώνεται στον παραγωγό Ντέιβιντ Πάτναμ. Ο τελευταίος μελετούσε την ιστορία των Ολυμπιακών Αγώνων και έπεσε πάνω στην αντίστοιχη του Έρικ Λίντελ, και δεν άργησε να μάθει και για τον Χάρολντ Έϊμπραμς. Οι ήρωες του ήταν «έτοιμοι». Εμπιστεύθηκε, εντούτοις έναν άσημο δημιουργό, για να μεταφέρει την ιδέα του στην ασημένια οθόνη. Αυτός δεν ήταν άλλος από τον Χιού Χάντσον, έναν καλλιτέχνη που είχε περιοριστεί στην σκηνοθεσία διαφημίσεων. Αυτό το φίλμ ήταν το «χρυσό» του εισιτήριο.

Αποδείχθηκε «χρυσό», αλλά θα φθάσουμε και σε αυτό. Αναφορικά με την σκηνοθεσία αυτή καθ’ αυτή, ο Χάντσον προέβη σε μία έξυπνη κίνηση. Επέλεξε άγνωστους ηθοποιούς για τους πρωταγωνιστικούς ρόλους και πρωτοκλασάτους για τους δεύτερους, έτσι ώστε οι δε να ενισχύσουν το ερμηνευτικό διάβημα των μεν. Σε άμεση συνεννόηση και συνεργασία με τον φωτογράφο του, Ντέιβιντ Γουάτκιν, εστίασαν την προσοχή τους στην απεικόνιση της εποχής. Με ειδικές ρυθμίσεις στην κάμερα και σχεδόν εξολοκλήρου φυσικό φωτισμό, το έργο αποδόθηκε με μία εικόνα ρομαντική, σχεδόν «λογοτεχνική».

Στα πλαίσια του τελευταίου, ο σκηνοθέτης έκανε ατμοσφαιρική χρήση του αποκαλούμενου «slow motion». Το κάδρο που επιλέγεται να επικοινωνήσει την αργή κίνηση είναι υπολογισμένο και αποσκοπεί στην ανάδειξη της απώτερής προσπάθειας του σώματος, να προσαρμοστεί και να αντέξει στις δριμείς συνθήκες του στίβου. Ακόμα, δε διστάζει να επαναλάβει στιγμιότυπα ορισμένων σκηνών ως προσωπικές αναδρομές των χαρακτήρων, για να κατανοήσουν το λάθος τους, γεγονός που αποδίδει ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα σε αυτό που κάνουν.

Όσον αφορά τον ρυθμό, ακολουθεί τη δική του ροή. Δεν χαρακτηρίζεται γρήγορος, παρά τη θεματική του πρωταθλητισμού. Οι σεκάνς που αφορούν τους αγώνες είναι μετριασμένες, ενώ δίνεται σκηνικός χρόνος σε συζητήσεις και προβληματισμούς των ηρώων. Τι είναι αυτό που τις ανανεώνει και αφυπνά τους/τις θεατές; Μα, φυσικά η μουσική μελωδία του Βαγγέλη Παπαθανασίου ή άλλως «Vaggelis». Η ευγενική του επιμονή στον «synth» ήχο γεφυρώνει το χάσμα της εποχής που απεικονίζει με τη δεκαετία του ’80. Μάλιστα, το κεντρικό θέμα, το οποίο ακούγεται μόνο στην εναρκτήρια σκηνή, έγινε το συνώνυμο του τρεξίματος στη συλλογική μνήμη της ποπ κουλτούρας.

«Στο σετ των ηθοποιών»:

Στους πρωταγωνιστικούς ρόλους βρίσκουμε τους πρωτοεμφανιζόμενους Ίαν Τσάρλεσον ως «Έρικ Λίντελ» και Μπεν Κρος ως «Χάρολντ Έϊμπραμς». Ο πρώτος ερμηνευτής δίνει μία ωριμότητα στην ατμόσφαιρα, καθώς οι λόγοι που τον ωθούν να τρέξει ξεπερνούν τα εγκόσμια. Επικοινωνεί με τα μάτια του μονάχα τον ρόλο που του έχει ανατεθεί, δίχως υποκριτικά ξεσπάσματα. 

Ο δεύτερος από την άλλη είναι πιο συναισθηματικός, καθώς και το κίνητρο του είναι συναισθηματικό. Ως πρωταγωνιστής, διακρίνεται επαρκώς το ταξίδι του, όπως και οι μικρές και μεγάλες νίκες του. Η ερμηνεία του σημαδεύεται από ευγενές πάθος, ενώ τα ξεσπάσματα του υπογραμμίζονται από αίσθημα αδικίας. Με αυτό τον τρόπο ευθυγραμμίζεται ιστορικό πρόσωπο και ηθοποιός.

Ανάμεσα στην πρωταγωνιστική δυάδα στέκεται περήφανα ο Ίαν Χολμ ως «Σαμ Μουσαμπίνι», εκπαιδευτής των δρομέων. Η παρουσία του είναι αυτό ακριβώς που χρειάζονται οι δύο νέοι ερμηνευτές για να αναπνεύσουν με καλλιτεχνικό θάρρος. Ο Χολμ είναι μεστός και συμπαγής και εντάσσεται στο πάνθεον των «δασκάλων-εκπαιδευτών-μεντόρων» του ήρωα.

Cut! That’s a wrap:

Κλείνοντας, το έργο «Οι Δρόμοι Της Φωτιάς» καταφέρνει να εδραιωθεί στο κινηματογραφικό στερέωμα, χωρίς να ακολουθήσει τις νόρμες της εποχής. Ίσα ίσα γίνεται η νόρμα και πρωτοστατεί στα βραβεία της Ακαδημίας ή αλλιώς τα βραβεία Όσκαρ. Πετυχαίνει να κερδίσει καλύτερης ταινίας, σεναρίου, μουσικής και ένδυσης. Αν και κυμαίνεται δίχως αυξομειώσεις και περαιτέρω συγκινήσεις, η ατμόσφαιρα και οι σεκάνς που χάρισε στο κοινό της, έμελλε να αφήσουν ανεξίτηλα το στίγμα τους στην 7η τέχνη στο σύνολο της.

Θα έβαζα με διάθεση για τρέξιμο 7,8/10 σε κλίμακα μέτρησης «αυτά μου αρέσουν».

Διάρκεια: 2 ώρες και 5 λεπτά

Είδος: Βιογραφικό Δράμα

Σκηνοθέτης: Χιού Χάντσον

Πρωταγωνιστές: Ίαν Τσάρλεσον, Μπεν Κρος, Ίαν Χολμ

#ΓιώργοςΤοκμακίδης #GiorgosTokmakidis #Blog #ΣυγγραφείςΤηςΨηφιακήςΤραπέζης #WritersOfTheDigitalRoundtable #Writehood #Άποψη #Κριτική #Κινηματογράφος #Θέατρο #Τηλεόραση #HughHudson #ChariotsOfFire #Biography #Drama #Sport #IanCharleson #BenCross #IanHolm